عبدالناصر همتی، رئیسکل بانک مرکزی، در اجلاس رؤسای کل بانکهای مرکزی کشورهای اسلامی در ترکیه، در سخنرانی با عنوان «فراتر از بیانیه: بازنگری در شیوه اطلاعرسانی بانکهای مرکزی در عصر عدم قطعیت»، رویکرد بانک مرکزی در مواجهه با تکانههای خارجی، ناترازیهای اقتصادی و انتظارات تورمی را تشریح کرد.
ریشه نوسانات اقتصادی ایران چیست؟
همتی با اشاره به پیچیده و چندلایه بودن عدم قطعیتهای اقتصادی در ایران، بخش مهمی از نوسانات را ناشی از فشارهای خارجی، تحریمها و ریسکهای ژئوپلیتیکی دانست که با محدودیتهای تراز پرداختها و ریسکهای بودجهای تلاقی پیدا کردهاند.
وی تأکید کرد بانک مرکزی نباید در برابر نحوه انتقال شوکهای خارجی به اقتصاد داخلی منفعل باشد و مسئولیت سیاستگذار پولی، حفظ ثبات پولی و مالی در شرایط عدم قطعیت است.
انضباط پولی؛ نخستین خط دفاعی بانک مرکزی
رئیسکل بانک مرکزی، انضباط پولی را نخستین خط دفاعی در برابر نوسانات اقتصادی عنوان کرد و گفت مهار موتورهای تورمزا، ادامه محدودیتهای کمی بر رشد ترازنامه بانکها و جلوگیری از پولیسازی کسری بودجه دولت، برای جلوگیری از تثبیت تورم ناشی از شوکهای اولیه ضروری است.
به گفته همتی، سیاستهای کنترل نقدینگی و ترازنامه بانکها همچنان از ابزارهای اصلی بانک مرکزی برای مهار فشارهای تورمی خواهد بود.
تخصیص هدفمند ارز برای مهار تورم
همتی همچنین تخصیص هدفمند منابع ارزی را یکی دیگر از محورهای سیاستی بانک مرکزی دانست و گفت اولویتبندی ارزی برای کالاهای اساسی با هدف دفاع از یک نرخ اسمی غیرواقعی انجام نمیشود، بلکه هدف آن کاهش شوکهای ناگهانی، هموارسازی اثر نرخ ارز بر هزینه خانوارها و کنترل تورم ادراکشده است.
نرخ بهره و کنترل نقدینگی در سیاست پولی جدید
رئیس هیئت عالی بانک مرکزی با اشاره به اجرای یک بسته سیاستی ترکیبی اظهار کرد که نرخ بهره سیاستی همچنان بهعنوان قطبنمای موضع پولی بانک مرکزی مورد استفاده قرار خواهد گرفت.
وی افزود مدیریت نقدینگی، کنترل ترازنامه بانکها و هدایت اعتبارات به سمت بخشهای مولد و اشتغالآفرین، مکمل سیاست نرخ بهره خواهند بود.
همتی: سکوت سیاستی در شرایط بحران گزینهای خنثی نیست
بخش دیگری از سخنان همتی به راهبرد ارتباطی بانک مرکزی اختصاص داشت. وی تأکید کرد در شرایط بحران و فشارهای امنیتی و اقتصادی، سکوت سیاستی نمیتواند یک گزینه خنثی باشد.
به گفته رئیسکل بانک مرکزی، نخستین اصل در ارتباطات سیاستگذار، جلوگیری از خلأ اطلاعاتی است؛ زیرا تأخیر در اطلاعرسانی شفاف میتواند زمینه را برای گسترش شایعات و روایتهای رقیب فراهم کند.
همتی بر اهمیت توالی، زمانبندی و دقت پیامهای بانک مرکزی تأکید کرد و ارتباط چندلایه با ذینفعان را یکی دیگر از الزامات ارتباطی جدید این نهاد دانست.
بانک مرکزی بهجای وعده ثابت، سناریوهای مختلف ارائه میکند
رئیسکل بانک مرکزی سومین راهبرد ارتباطی را ارائه «تابع واکنش» به جای وعدههای صلب عنوان کرد.
بر این اساس، بانک مرکزی باید سناریوهای مختلف را تشریح و نحوه واکنش سیاستگذار به تغییر شرایط را برای فعالان اقتصادی روشن کند؛ رویکردی که به گفته همتی جایگزین تعهد به مسیرهای خطی و غیرمنعطف خواهد شد.
همتی: سیاست پولی بهتنهایی نمیتواند انتظارات تورمی را مهار کند
همتی در پایان تأکید کرد که سیاست پولی بهتنهایی توانایی لنگرسازی انتظارات تورمی را ندارد.
وی سیاستهای مالی، تجاری، قیمتگذاریهای دستوری و تحولات ساختاری را از عوامل مؤثر بر تورم و نرخ ارز دانست و گفت حتی شفافترین ارتباطات بانک مرکزی نیز در صورت ارسال سیگنالهای متناقض از سوی سایر بخشهای اقتصادی تضعیف خواهد شد.
رئیسکل بانک مرکزی تأکید کرد که هماهنگی و انسجام میان سیاستهای کلان اقتصادی کشور شرط اصلی برای دستیابی به ثبات پایدار پولی و مالی است.
دیدگاهتان را بنویسید